کابل پرس

ناکامی سیاست های اعمال شده دولت افغانستان وجامعه بین المللی درمورد زنان

مرجان عنابی — 2013-11-03T19:42:41Z

دختر دوساله به اثر تجاوز جنسی یک مرد ۲۲ ساله در هرات جان داده است، محمد سلیم باشنده ناحیه ششم هرات مادردومش(مادراندر) خود را به دلیل اختلاف خانوادگی به قتل رساند، زن جوان در ولایت بادغیس از سوی شورای محلی محکوم به مرگ شده و به ضرب گلوله کشته شد، خانم 35 ساله به اسم پروین از سوی پسرش سربریده شد، زن 25 ساله ی درغرب کشور(هرات) گردن زده شد، چندی پیش دومرد درشهر کندزبه جرم گردن زدن یک دخترچهارده ساله دستگیرشدند. گفته می شود که یکی ازآن ها خواستگارقربانی بوده، انیسه دختردانش آموزی که دربرنامه واکسیناسیون همکاربود هدف گلوله قرار گرفت وکشته شد و زن سی ساله دیگردرولایت( هرات) به قتل رسیدکه قاتل جسد اورا پس ازکشتن مثله کرده بود. این ها فقط نمونه های ازرویداد های است که همه روزه ازطریق رسانه ها بازتاب می یابد. اما نظر به دلایلی مختلف بسیاری ازرویداد های غم انگیزی درگوشه وکنار کشور ازدید رسانه ها به دورمی مانند.

با مشکلاتی که جامعه زنان درزمان طالبان با آن دست وپنجه نرم می کردند ووضعیت نا به هنجاری که موجود بود ومحرومیت های چندین بعدی وچندین جهته ای که برزنان اعمال وروا داشته می شد سبب شد که حمایت اززنان وسیاست گذاری به هدف بهینه سازی وضعیت زنده گی زنان دراجلاس بن به عنوان راهکاربسیاربا اهمیت وضرور دانسته شود.

ازآن زمان حمایت همه جانبه اززنان ولحاظ وضعیت زنده گی شان جزو برنامه های اصلی دولت وممالک حامی بیرونی را تشکیل میداد ودراین راه هزینه های سرسام آوری به مصرف رسیده وتلاش های زیادی به انجام رسید وتوقع می رفت پس ازگذشت این همه سال وضعیت طور دیگری رقم بخورد ودروضعیت زنده زنان بهبود رونما شود ومصایب تاریخی ومعضلاتی که دردوره های قبل موجود بود ازبین رفته وتغییر مطلوب درعرصه زنده گی زنان رونما گردد اما به نظر می رسد که این آمال وآرزو ها جامه عمل نپوشیده وهنوزما تا رسیدن به آن وضعیت مطلوب راه درازی درپیش داریم.

هنوززن باتصورات واهی کشته، مضروب، زندانی، محروم ازحقوق انسانی مانند تحصیل، سفر، کار، آموزش، انتخاب و...، ومعروض به جنایاتی مانند قطع عضو، اعمال گرسنه گی وفشارهای روانی و...، می شوند ودربرخی حالات زنان ازسرناتوانی درمقابله بامشکلاتی که گریبانگیرش می گردد مجبوربه خود سوزی وخودکشی می گردد ویا فرارازخانه که بازهم این جرم دیگری تلقی می گردد که باید زن زندانی گردد.

قوانینی که دولت باهمکاری مجامع بین المللی به هدف کاستن آلام ومصایب زنان به تصویب رسانیده درروی صفحه کاغذ مانده وجامه عمل نپوشیده وتا این زمان تغییر چشمگیری را درروند زنده گی زن افغان نمی توان مشاهده کرد.
چند زنی که یا به خاطرتلاش شخصی اش که با دنیای ازمشکلات کنارآمده ودست وپنجه نرم کرده به جایگاهی رسیده ویا برخی بااعمال سیاست تبعیض مثبت ازسوی حکومت آن هم بسیارذوقی وشخصی ونه براساس معیارهای قابل قبول وپذیرفته شده بالا کشیده شده اند رانمی توان به حساب این گذاشت که زنده گی زن افغان تغییرکرده وبه سمت مطلوب درحرکت است بل می توان گفت این سیاست های غلط حکومت ونهاد های به اصطلاح حامی حقوق زنان که بیشتر به خاطرجلب سرمایه به حساب شخصی اشخاص حکومتی ویا انفرادی صورت گرفته عقده ها را بارآورده ونتیجه برعکس را سبب شده ومردان جامعه را بیشترتحریک کرده که برزنان سخت بگیرند وبرنامه های حکومت را وارداتی وپلان شده ازسوی ممالک کفارتلقی نموده دربرابرآن موضع منفی بگیرند.

ازسوی دیگر زنان درچنبره ی ازافکارخود اسیرآند وحتا خود زنان به این گفته ها باورندارند وهیچ گاهی بدان ها این اگاهی داده نشده که بخواهند درپی تغییروضعیت اجتماعی برآمده وروند زنده گی خود را بااین شیوه جدید که حکومت ونهاد های به اصطلاح حقوق زنان برای شان تدارک کرده خود را هماهنگ سازند.

هویت زنان افغانستان بسته به داشتن محرم شرعی

مرجان عنابی — 2013-10-10T05:19:01Z

مثل همیشه در صفحه ای فیس بوکم مطلب می خوانم به یک متن کوتاه بر میخورم که نوشته- "از پذیرفتن زنان بدون محرم شرعی معذوریم" ادامه مطلب را می خوانم، ماجرای هوتل است درقندهار که خانم ها اجازه ندارند بدون مرد همرای شان وارد شوند و این را باید بگویم وقتی وارد هوتل شدند محل نشستن یک جا نیست، جای زنانه و مردانه می شود و مرد لازم است تا این خانم داخل هوتل شود، در واقع اجازه ورود به آن مکان و ثبوتی که این خانم بدون اجازه محرم شرعی از خانه خارج نشده. درذهنم غوغای ایجاد می شود، یادم می آید زمانی را که مردی در همسایه گی مان زنش را در حد مرگ کتک زده بود چون بدون اجازه وی به دیدن تنها برادرش که بعد از تقریبا بیست سال مهاجرت برگشته بود، رفته بود.

وقتی می بینی دهن های متعفن شان را باز می کنند، از استحکام خانواده صحبت می کنند- اسلام برای زن ارزش قائل شده است، زن مادر، خواهر، دختر و همسر است، در اسلام به عفت زن احترام گذاشته می شود و حرمت آن را باید نگه داشت و ... دنیای غرب از زن کالای تجاری ساخته است و... اسلام یعنی استحکام خانواده. شیخ عرب می گوید: شما بگوید وقتی مردی دختری داشته باشد شش ساله و خودش به مسافرت برود کی باید از اون مراقبت کند؟ معلوم است که باید به عقد نکاح مرد مسلمان دربیاید که تکیه گاهی داشته باشد.

آدم دلش می خواهد دنیا را بالا بیارد و روی آن شیخ استفراغ کند.

ازروزی که پا به افغانستان گذاشتم متوجه شدم که قضاوت ها درموردمن، نه تنها من بلکه همسال من طوری است که گویا گناه بزرگی را مرتکب وکارمغایربا دستورات وتعالیم شریعت انجام داده وعملی را مرتکب شده ایم که نه تنها خودمان بلکه خانوادهای مان هم باید ازآن خجالت بکشیم وبه اصطلاح سرخود را نزد این وآن، خویش وبیگانه بلند نکنیم، وآن اینکه بدون اینکه محرم شرعی همراهمان باشد به یک کشور خارجی سفرنموده وبرای تحصیل به یک کشوربه اصطلاح غیر مسلمان رفته ایم.

میدانم، شاید گفتن اینها خنده دار به نظر برسد اما این حقیقت تلخ جامعه ی من است که باید قبول کرد و بی صدا بلعید. اما گاهی درد ها بی اختیار به واژه ها تبدیل میشوند و می بینی به خود خودی میریزند روی کاغذ و تو باید درد زایش آن را با خورد شدن استخوانت احساس کنی، اما چاره ی نیست باید بریزند.

درین مدت که من به دور از سرزمین پدریم راحت وبدون دغدغه وتشویشی مصروف تحصیل بوده ام پدر، مادروبسته گانم چقدررنج کشیده و حرف شنیده اند. چه اندازه ترسیده اند که نکند خطری مرا تهدید نماید. ودرآینده مشکلی برایم درست شود ومن نتوانم به راحتی درافغانستان به زنده گی عادی ادامه دهم. وقتی می خواستم به افغانستان سفرکنم پدرومادروبسته گانم چندان موافق نبودند تعجب می کردم وبرایم پرسشی بود که آنها نمی خواستند جواب صریح برایم بدهند وازدادن پاسخ طفره می رفتند وفقط می گفتند هروقتی که تحصیلاتت را به اتمام رساندی بازتصمیم بازگشت به افغانستان را بخیربگیر. معنای این را نمی فهمیدم ودرک نمی کردم که درغیاب من ذهنیت های بیمارچه تصوراتی را که نپراکنده اند وچی چیزهای را که نبافته اند وچه سنگی گرانی را که بربازوان نحیف من نغلطانده اند.

اما این تصورات که فراورده ذهنیت های بیمارعده ای می باشد متاسفانه کارگرافتاده وقضاوت ها درمورد من و همسال من وحتا موضعگیری ها را تغییر داده وبرداشت ها را به شکل افراط آن دیگر گون نموده. درحدی که مثلا : خانواده من را نگران وضع من به خصوص وقتی درختم تحصیلات به کشور برگردم ساخته است چیزی که درین سفرنمونه ها ونشانه های آن رابعینه مشاهده کردم وبا تمامت مشاعرتماشایش نمودم.

به قول یکی ازدوستانم " چه ساده هستم" وچه قدر"بی پروا وبی توجه به پیرامونم" که هیچ حدس نزده می خواستم با سفری به افغانستان به اصطلاح سیاحت هم داشته باشم،مثلا: به بند امیربروم وبه مزارشریف سفر کنم وبه غوربند سرزمین پدری ام بروم وخویشان ونزدیکان و وابسته گان نزدیک پدرم را از نزدیک ببینم وملاقات شان کنم وازخاطرات سفر وایام تحصیل ودانش های که اندوخته ام برای شان خاطره ها تعریف کنم؛ بیچاره من! چی ساده وخیالاتی! برایم آرمان شهری ساخته بودم و وقتی بنیاد های این اتوپیایم سست وبی اساس جلوه کرد که درمتن واقعیت قرار گرفتم ووقتی می خواستم به مهمانی یکی ازخویشاوندانم بروم به سختی ازطرف فامیلم ممانعت شدم که نکند خدای ناکرده بلای برسرم بیاورند ودرد سری برایم درست شود که تلافی وجبرانش را کرده نتوانم که هیچ بل شاید یک سالی که ازدوره تحصیلاتم مانده نتوانم به آن بپردازم ورویای فراغت وپوشش لباس داکتری به واقعیت نپیوندد. چی رسد به اینکه بخواهم به سفرها درداخل افغانستان ودیدار ازاماکن توریستی وسیاحتی وبه خصوص جای آرمانیی که درشب ها به خواب می دیدم ودرروز ها به تخیلم تصویرش را برابر با سلیقه ام نقاشی می کردم، بند امیر، دره زیبای غوربند زادگاه محبوبم، بنا به قولی مطلع الشمس وجودم وطلیعه گاهی که برای اولین باردرافق تاروطن ازآن جا طلوع کردم تا شاهد این همه تحولات معمولا ناهنجاروتلخ بوده باشم و...؛ بپردازم وبا سفر به آن جای ها ازمفاخرفرهنگی ومنظره های طبیعی وجلوه های اززیبایی طبیعت گوارای میهنم، تصاویری را درحافظه ام ذخیره کنم.

وقتی این همه را دیدم وازنزدیک وبا تمام مشاعر تماشایش نمودم آنگاه دانستم که راستی نباید این قدربی پروا باشم ونباید اینقدرساده انگاروساده دل وعاقبت نیندیش باشم باید درست درک کنم که ذهنیت های بیمارومغزهای پوک ومریض می توانند برای امثال من کلی خطربه وجود بیاورند ومی توانند درذهنیت های جمعی کلی تصویر غلط ازمن، افکارم وباورهایم نقاشی نمایند که بتواند درموضعگیری های مردم وتوده ها تاثیرگذار باشد. درد عظیمی وغیر قابل وصف در تمام وجودم احساس و با تک تک سلولهایم لمس کردم ،وقتی دیدم درک بسی مسایل ساده و پیش پا افتاده ازتوان درک شان بسیاربعید ودوراست.

وبازهم این مطلب برایم آفتابی شد که زنان درکشورمن چه قدربامشکلات دست وپنجه نرم می کنند وبا چه موانعی رودررویند وتیرباران زنی درغوربند درحین اقامتم درافغانستان، قتل زنی همراه با دوطفلش درغزنی، قتل دختری به خاطرنقشش دریک سریال، تهدید دختری به خاطری که ورزشکاراست ودربرخی ازفلم ها واعلانات تلویزیونی نقشی به دوش گرفته، ازدواج های اجباری، خودسوزی ها ، عذاب های روحی روانی و زندانهای خانواده گی وده ها ازین وقایع آنگاه، حالا بود که برایم درک کردنی شد وفهمیدم که درچی کشوری قرار دارم وقرار است که درآینده درهمین کشوربه اصطلاح به شغل شریف طبابت وعلاج بیماران بپردازم .

راستش را بخواهید ازهمین حالا دراندیشه ام که چی خواهد شد؟ چگونه خواهد توانستم بااین افکاربیمارومریض که دردوروپیش اقوام دور ونزدیکم موجود است مواجه وکناربیایم ؟ تصور کنید درهمین شهرکابل که مرکزکشور وپایتخت مملکت من است وبه اصطلاح مردم شهری واقشارروشن فکروتحصیل کرده وباسواد درآن زنده گی می کند که این همه افکارارتجاعی وعقب افتاده وانسان های قرون وسطایی زنده گی می کنند وکنش های زن ستیزانه وزن آزارانه به وفوردرآن به مشاهده می رسد راستی هم دیگر مردمان که دردرهای دورافتاده زنده گی می کنند آنگونه که گذشت فکرکنند خیلی جای تعجب نباید باشد.

اشرف غنی احمدزی، طالبی که می خواهد رییس جمهور شود

مرجان عنابی — 2013-10-05T19:41:14Z

اشرف غنی احمدزی در سال 1328 خورشیدی(1949 ميلادي) در ولايت لوگردر یک خانواده کوچی بدنيا آمده است. درزمان حکومت طالبان وی یکی از حامیان معنوی آنها بوده و همواره در صحبت هایش این رژیم را یک حکومت مردمی معرفی می کرد. حالا درافغانستان در انظار عمومی لباس محلی افغانی بسیار نامرتب می پوشد و خود را به خاک و خاشاک هم که شده می مالد و از امنیت می گوید: " اگر افغانستان به سطحی از فقر برسد که مجبور شویم علف بخوریم، باز هم نیروهای امنیتی خود را تقویه می کنیم." اما در جاهای دیگر مخصوصا بیرون از کشور با ظاهر بسیار آراسته ظاهر می شود و از دولت فعلی شدیدا انتقاد می کند، دولتی که خود یکی از پایه گذارانش به حساب می آید.

اشرف غنی احمدزی به يکی از متعصب ترين چهره های سیاسی افغانستان معروف است. وی در دوره حکومت انتقالی

و دولت اسلامی افغانستان به رياست حامد کرزی به عنوان مشاور ارشد و وزير مالیه فعالیت نموده، از وی همواره به عنوان یکی از پایه گذاران دولت جدید مخصوصا سیستم مالی و پولی، پس از طالبان که عنوان یکی از فاسد ترین دولتها را ازآن خود کرده یاد می شود . برخی مقامات افغانستان مدعی اند که او زمانی که وزير ماليه بود، پول های هنگفت دولت را در حساب شخصی خود نگهداری می کرد.

همچنین اشرف غنی احمدزی که به گفته بعضی از رسانه ها به جاسوس انگلستان معروف است، تلاش های زیادی را برای جلب توجه مقامات آمریکایی روی دست گرفته است و از طرفی هم شدیدا به نفع طالبان کار می کند، و در این قسمت با پست ریاست کمیسیون تنظیم روند انتقال سنگ تمام گذاشت.

اما شناخت من از اشرف غنی احمدزی بر می گردد به زمانی که وی طبق برنامه ی از قبل تعیین شده به صورت غیر قانونی توسط حامد کرزی رئیس جمهور افغانستان به ریاست دانشگاه کابل گماشته شد. قبل از آن تصویر روشنی از ایشان نداشتم، البته بعد از آن هم هیچ وقت قادر نشدم شخصی به اسم اشرف غنی حمدزی را درذهنم تعریف کنم. اینکه واقعن اشرف غنی احمدزی چه کسی است؟! آن زمان من دانشجوی سال اول دانشکده ی ژورنالیزم دردانشگاه کابل بودم وی دیکتاتوری به نظر می رسید که در شیوه ی به ظاهر دموکراتیک، روش بسیار آمرانه و شبیه استبداد را به کار می بست. در جلسه عمومی دانشجویان به مشکلات آنها گوش می کرد و در عین حال شیوه ی اداره بسیار دیکتاتوری داشت. با استادان به صورت خشمگینانه برخورد می کرد و با زبان بسیار خشن صحبت می کرد، طوریکه برخورد آقای اشرف غنی احمدزی شده بود موضوع خنده دانشجویان و با یک بار گذشتن از کنار پنجره اتاق شان و شنیدن طرز صحبت شان با زیر دستان می شد به روشنی متوجه شد.
کارهایی که آقای اشرف غنی احمدزی در دانشگاه کابل انجام داد همه برنامه های از قبل مهندسی شده و به ظاهر بسیار آراسته شده بودند.

1- در زمان ریاست وی دانشجویان برای ورود به دانشگاه نیاز به پوشیدن لباس رسمی نداشتند، مساله ای که به عنوان بخشی از نظم نانوشته ی دانشگاه بود و من هرگز نمی توانم این مساله را به هویت ملی ربط بدهم، بلکه آن را واکنش قبیله در برابر آن چه غیر از خود است می دانم.

2- مساله زبان تدریس در زمان ریاست آقای اشرف غنی احمدزی در دانشگاه کابل مطرح شد و قرار بر این بود که موضوعات درسی به هر دو زبان پشتو و دری چاپ و تدریس شوند، اما این فقط یک آغاز راه برای از بین بردن زبان دری و جایگزینی زبان پشتو بود که در نتیجه هنوز هم بر سر واژه دانشگاه و پوهنتون اختلاف نظر وجود دارد. در این زمینه استاد "عین الدین نصر"، استاد زبان شناسی دانشکده ی زبان و ادبیات دانشگاه کابل در یک مصاحبه که در سایت فراتر از مرز منتشر شد گفته:"پشتون ها یک نوع احساس تقدس دارند. متاسفانه از سال ها به این سو ما شاهد حرکت های تبعیض آمیز و اعمال استبدادی و فاشیستی از سوی برخی از افراد و نهادهای مریض علیه سایر هویت ها و به ویژه هویت پارسی زبانان در کشور بوده ایم.

چون رشته ی اصلی من زبان شناسی است، مجبورم به پرسش های شاگردانم پاسخ دهم. برای مثال یک روز بحثی در باره ی <اتن> مطرح شد که آن را <بازی ملی> می گویند. من در پاسخ گفتم که ما چیزی به نام بازی ملی نداریم، بازی ملی به بازی ای گفته می شود که در کل سطح کشور رایج باشد. حتی من با آن که از سمت شمال هستم، بزکشی را بازی ملی نمی توانم بگویم، به این دلیل که خاص سمت شمال است و اتن هم خاص پکتیا است. بعد بین دو نفر از شاگردان فارسی زبان و پشتو زبان دعوا شده بود.

شاگرد پشتون من که یک دختر بود، در پیش یک سلسله حلقات فاشیستی شکایت کرد که در ساعات درسی استاد نصر بحث های ضد ملی مطرح می شود. آقای اشرف غنی احمدزی رئیس وقت دانشگاه از این مساله آگاه شد. وی یک روز مرا خواست، مفصل صحبت کردیم. من در همان جا برایش گفتم، من فارسی زبان و زبان شناس هستم، مجبور هستم با زبان خود صحبت کنم و صادقانه آنچه که می دانم را در اختیار دانشجویانم قرار دهم. به همین خاطر کاری کرده نتوانست و بلاخره مساله حل شد. در همین زمان با طرح یک توطئه علیه استاد ضیاء رفعت ایشان را از دیپارتمنت بیرون کرده بودند. همراه با او دوسیه یی برای من ساختند و مرا متعصب و ضد فرهنگ دیگران خواندند".

3- امروزه در دانشگاه به جای این که روی مسایل بزرگ علمی و فرهنگی صحبت شود روی موضوعات کاملن بیهوده مثلن اینکه لوحه دانشگاه به کدام زبان باید باشد وقت تلف می شود. در حالی که این مساله ی بسیار ساده است و به آسانی می تواند حل شود، اما نه تنها دانشجویان و اساتید که حتی پارلمان کشور درگیرآن شده است. همچنین سهمیه بندی ورود به دانشگاه دست آورد دیگر از طرح های مهندسی شده توسط آقای احمدزی می باشد. باز هم سخنی از استاد عین الدین نصر: "اکثر کسانی که در راس دانشگاه قرار می‌گیرند پشتون‌ها هستند. در حالی که خودشان شعار تعادل قومی را می‌دهند. اصلاً در ساختار نه توانایی‌ها مدنظر قرار می‌گیرد و نه مساله‌ی تعادل زبانی؛ و کسی که از اقوام دیگر باشد برایش دسیسه می‌سازند. حتا دیپارتمنت فارسی دری و پشتو در دانشکده‌ی زبان و ادبیات از هم جدا است و با هم روابطی ندارند. با وجودی که سال‌ها در کنار هم رو‌به‌رو قرار دارند قربانی سیاست فاشیسم شدند. برای مثال اگر یک حرکتی در دانشگاه به وجود بیاید برادران پشتون هیچ وقت در کنار ما ایستاد نمی‌شوند؛ ولو حق خواهانه باشند."

4- در زمان ریاست آقای اشرف غنی احمدزی شعله های تبعیض و تعصب قومی به اوج خود رسید، طوریکه با دانشجویان غیر پشتون به صورت علنی برخورد توهین آمیز می شد. مخصوصا با دانشجویان هزاره، صحبت از این قرار بود که به دانشجویان هزاره نباید اجازه داده شود تا نمرات بلند بگیرند. قبل از آمدن آقای احمدزی دانشجویان هزاره در اکثر دانشکده ها موقعیت های خوب در کلاسهای درسی داشتند و اکثرا اول، دوم و سوم نمره بودند، اما با آمدن ایشان طرح به صورت پنهانی برنامه ریزی شد که نباید به دانشجویان هزاره اجازه داده شود نمرات بلند بگیرند. اگر این روند ادامه پیدا کند، اکثر دانشجویان هزاره در کدر قرار خواهند گرفت و این چیزی نیست که بشود قبول کرد. خودم یکی از قربانیان این ماجرا بودم. در سال دوم ژورنالیزم من از موقعیت شاگرد ممتازی به پنجم رسیدم و این دقیقن مربوط به مضمون "پشتو" می شد.

زنان افغانستان و چالش های اجتماعی و روانی

مرجان عنابی — 2013-10-02T10:47:23Z

دولت وجامعه جهانی درین همه سال ها کوشیدند تا بتوانند وضعیت زنان را دیگرگون سازند و درروند حیات زن افغان بتوانند وضعیت مطلوبی را حکمفرما سازند. به این هدف درتشکیلات دولت یک وزارت خانه ایجاد گردید، درپارلمان با اتخاذ تدابیرویژه به اصطلاح اعمال تبعیض مثبت باید بیست وپنج درصد اعضای مجلس شورای ملی را زنان تشکیل دهد، قانون رفع ومنع خشونت اززنان به تصویب رسید وتوشیح ونافذ شد، ده ها وصدها موسسه وانجوی شخصی وبین المللی برای به اصطلاح آوردن بهبود دروضعیت زنده گی زنان با استفاده ازکمک های باد آورده دربسترزنده گی مردم افغانستان ایجاد گردیدوبالاخره در استراتیژی انکشاف ملی افغانستان درعرصه صحت، معارف، تحصیلات عالی و...، تدابیرویژه ی پیش بینی گردید و...؛ اما با این همه امروزه دیده می شود که درجامعه افغانی که بیشترینه تحت تاثیرافکار سنتی خود به زنده گی نه چندان خوب ادامه میدهند افکارزن آزارانه وزن ستیزانه به شکلی نهادینه شده است که به این زودی ها نمی توان افقی را مشاهده کرد که این وضعیت خاتمه می یابد. زن به هیچ ارزش داده می شود وشخصیت زن درخانواده مستقل نیست، حتما زن را باید یک مرد هویت دهد، وزن را درفعالیت هایش حتما باید یک مرد همراهی کند، وقتی می پرسید این موجود انسان است تعجب نکنید اگر شنیدید نه این که زن است.

وقتی به فرود گاه استانبول وارد شدم وانتظار رسیدن وقت پرواز آریانا به کابل را سپری می کردم ، مرد افغان با اینکه خود از آلمان آمده بود با تعجب خیلی واضح می پرسد شما تنهایید ومردبه همراه ندارید؟! درکابل وقتی به اداره ویا دفتری سرمی زدم وحتا درهمین خود آریانا که موضوع تکت برگشتنم به استانبول به مشکل برخورده بود با مدیری ازشرکت آریانا برای حل مشکلم وقتی صحبت می کردم با تعجب ازمن پرسید : شما مرد به همراه ندارید؟! ودرجریان صحبت بارها این گپ را تکرار کرد ه : با شما که یک خانم هستید من چه بگویم ؟! ویا گفته : شما مردی ازخانواده را اگربا خود می داشتید شاید راحت ترمی توانستم با اواین مشکل را بیان وتفهیم کنم؟! و همینطور نسبت ضرورت مریضی ازاعضای فامیلم را به پاکستان همراهی میکردم مرد افغان که خود مثل من همراه مریض بود باورکنید خود نمی دانست که چگونه ازآسانسوراستفاده وبه طبقه دلخواهش برود وقتی دید که مردی همراهم نیست با تعجب پرسید: شما مرد به همراه ندارید؟ ! این من را به یاد دوره طالبان انداخت که آنها هرنوع سفر زن وحتا گردش درشهربه هدف خرید ویا رفتن پیش داکتری را منوط کرده بود به داشتن محرم شرعی(مرد از خانواده اش). واین چنان در خون جامعه تزریق شده طوریکه متاسفانه خود زنها هم به این باور رسیده اند که هویت شان با داشتن یک مرد در کنار شان کامل میشود یا بهتر بگویم وجود مرد یعنی هویت شان و اگر نبود که دیگر اصلا وجود خارجی ندارند.مثلا: زمانی سمیناری قرار بود درکابل به ابتکاروزارت اطلاعات وفرهنگ دایر شود وازولایات مدیران ارشد زن رسانه ها هم باید دعوت می شدند برخی ازخانم ها آمدن واشتراک در سمیناررا منوط کرده بودند به دعوت یکی ازبسته گان مرد شان به عنوان محرم شرعی.

درهرحال داشتم می گفتم ازنقطه نظر فرهنگ سنتی حاکم درافغانستان که حتا شریعت هم توان مقابله ورویارویی با آن را دربرخی وحتا اکثر موارد ازدست می دهد، زن به هیچ ارزش داده می شود واو یک انسان مستقل نیست وطفیلی مرد است. ومن که یکه وتنها جسارت کرده بودم به یک کشورخارجی وآن هم خارج ازجغرافیای ممالک اسلامی؛ این دیگر بدعتی بود درنزد مردم که من مرتکب شده وباید بهای آن را هم پس بدهم و معلوم نیست که درفردای تحصیلاتم وقتی به وطن برمی گردم وبه اصطلاح می خواهم ازتجارب واندوخته های که با خود به وطن می آورم درجهت خدمت به مردمم استفاده کنم چی پیش خواهد آمد چیزی است که فقط خدا می داند.

ازهمه آنچه که گفته آمدم ووقتی به همه آنچه که درسفر کوتاهم به افغانستان به یاد می آورم این دستگیرم می شود که زن افغان دوگمشده دارد که باید سال های زیادی دنبالش بگردد وشاید هم بتواند به دست آورد وشاید هم درآرمان آن خاک شود وبدرود حیات گوید. وآن دو این است:

- امنیت اجتماعی
– امنیت روانی

زن افغان ازامنیت ومصئونیت اجتماعی محروم است. اوبرای اینکه بخواهد درجامعه امنیت ومصئونیت داشته باشد باید آنگونه زنده گی کند که جامعه وفرهنگ سنتی از او توقع دارد، وبه اصطلاح همرنگ جماعت شودوتمام انتظارات فرهنگ سنتی را برآورده سازد وبرابربه روحیه آن خود را عیارسازد وبا سازفرهنگ سنتی برقصد وبه میل مردان وحتا زنانی که به قول مرحوم شریعتی الینه شده وازخودبیگانه شده وبرابربه منویات مردان زن ستیزوزن آزار وپاسدار فرهنگ سنت وباورقبیله وتبار، وآنطورکه آنان می خواهند زنده گی کند ونه غیرازآن. درغیرآن اورا طرد می کنند وبسترحیات اجتماعی برای اوزندان می شود وهمه انسان های دوروپیش اوبه دشمنان خونی او تغییرهویت می دهند وبه ساده گی دراندیشه آزار واذیتش شده ودرصدد قتلش می برایند.

ازینجاست که زن افغان هیچگاهی امنیت روانی هم ندارد واو دایم دریک تشویش واضطراب به سرمی برد که نکند کاری ازو سرزند ویا عملی را انجام دهد که مردم را نسبت به او حساس کند ودراندیشه انتقام اندازد. او همیشه دغدغه دارد وهمیشه درین فکراست که چگونه خود را می تواند باخواست دیگران که قطعا بسیارمتفاوت وگونه گون است برابر سازد.

ازین جاست که دیگراندیشان وتغییرباوران زن همیشه درمعرض تهدید می باشند وپیوسته درمعرض آسیب زنده گی می کنند وآسیب پذیرمی باشند. آسیب های ازنوع تجرید ازاجتماع، انزواگرایی، تکلیف های روانی وروحی، شکنجه وآزار، طرد ازخانواده وبی سرنوشتی، ازدست دادن شغل وبیکاری، زندان وحصروحجز نقص عضو وبالاخره قتل ومحوفزیکی و...؛ زن افغان امنیت ندارد، ثبات درزنده گیش معنا ومفهوم خودرا باخته است، اودایم درنوسان بین خواسته ها وتن دادن به سنتها ست، زن افغان اسیرسنت هاست ودردامهای که پاسداران سنت کهن وفرهنگ سنتی برایش کشیده اسیروبیچاره است.

افغانستان نا امن ترین جای برای زنان

مرجان عنابی — 2013-09-29T16:12:07Z

تاریخ برای دیگران تحول است به سوی پیشرفت، ترقی، دانش، بهبود و ... یک جامعه برای مهیا کردن شرایط هرچه بهتر زندگی برای شهروندان. اما تاریخ برای افغانستان جریان است با سیر نزولی و به قهقرا فرو رفتن هرچه بیشتر، در به دری، بی خانمانی، فقر، بی اعتمادی مردم به هم و خلاصه افتضاح شدن شرایط زندگی هر روز بیش تر از دیروز، در واقع مردم دست و پا می زنند برای زنده ماندن نه زندگی کردن که اونم دیگر هر روز ناممکن تر می شود.
البته از ملت که آخوند هایش همزمان حقوق دان، سیاست مدار، اقتصاد دان، طبیب، فیلسوف، جامعه شناس، روان شناس، مهندس، طراح و شهرساز است توقع بیش از این نمی رود.

مردم راکد و کاملا تسلیم، مردم که داکتر را به عنوان معجزه گر می پندارند و بقال سر کوچه شان را به عنوان دارو فروش، معلم اخلاق، بازرگان، دلال ازدواج، خبرنگارو نگهبان محله می دانند.

مردم که خبرنگاران و جامعه مدنی اش عرق می ریزند که مثلا از آزادی بیان و دموکراسی بگویند، اما فقط یک بار از خود سوال نمی کنند- برای پیوند زدن داشتن عضو لازم است اما کافی نیست، باید گیرنده هم وجود داشته باشد.
یادم است که چند ماه پیش با دنیای از هیجان داشتم امتحاناتم را پاس میکردم و کوله بارم را جمع چه رویاهای که در سر نداشتم و چقدر دلتنگ خانواده بودم . با خودم میگفتم سال آخرم است باید برم ببینم در چه زمینه های بیشتر مردمم نیازمند هستند و حتی اگر خارج از موضوع مورد علاقه ی من باشد مهم نیست من تلاشم را میکنم تا خودم را آماده ی همکاری برای کسانی که نیاز دارند بکنم . اما متاسفانه با دنیای از سردرگمی و در عمق نا امیدی برگشتم، پرو بال آرزوهایم سوختند و با افسردگی وحشتناکی برگشتم.
در مدت زمان که افغانستان بودم ، هر لحظه ی بودنم آنجا و هرجایکه پا گذاشتم ، وجب به وجب خاک افغانستان و هر فرد افغان زن ،مرد، پیر ، جوان و از هر قوم و طایفه ی من را به یاد کتاب" کوری اثراز ژوزه سارا ماگو" انداخت، عده ی از انسانها در تیمارستان به نام افغانستان سالهاست که قرنطینه شده اند و دقیقا مثل ماجرای رومان کوری از هیچ بلای دریغ نمی کنند تا بر سر یک دیگر بیاورند برای خالی کردن عقده هایشان. افق دید شان به اندازه ی همان تیمارستان کوچک حتی کوچکتر شده ،نه فردای برای شان وجود دارد نه آرزو و تخیل بهتر شدن زندگی ، چه باک آنها که همه ی دنیا را فقط سفید می ببیند دیگر چه فرقی می کند.

اگر خدا نخواسته کسی در بین شان ادعای بینای کند در همان لحظه تکه پاره اش میکنند.در مدت زمان اقامت من که خیلی هم کوتاه بود هزاران نمونه اتفاق افتاد مثل: زنی درولایت پروان دردره غوربند تیرباران شد؛ زنی درولایت غزنی شب هنگام سربریده شد؛ دختری فقط به خاطری که در یک فلم نقش یک دختردهاتی که عاشق پسری شده بازی کرده بود به شکل مرموزی کشته شد؛ دختری به نام سحرپرنیان به خاطری که ورزشکاربود ودریک سریال تلویزیونی به نام راز های این خانه وسریال دیگری به عنوان وزارت خانه نقش ایفا کرده بود به شدت تهدید شد و دختری به ظن اینکه با پسری رابطه داشته است ازسوی یک ملای دهاتی هشتاد ضربه شلاق زده شدو...؛حالا بماند حملات انتحاری هر روزه و کشته شدن هزاران زن و کودک افغان ، بازم هم در اقامت کوتاه مدت من ، دقیقا دو خیابان(سرک) دورتر از خانه ی ما انفجاری رخ داد که انتحار کننده یک خانم بود ، حالا یکی تقدیرش میکرد که شیر زن افغان خود را قربانی کرده و خارجی کشته و دیگری نفرینش میکرد که این همه آدمهای بی گناه را به کام مرگ فرستاده . واقعا موقعیت زن افغان کجاست اصلا زن افغان کی و چه کاره است .این ها همه وجزاین ها برای من که تازه بعد ازگذشت سالیانی دراروپا گزرانده بودم هریک کابوسی بود که به شدت ناآرامم می ساخت وروحیه ام را سخت ضربه می زد ودلشکسته ام می نمود برای اینکه اقوام من هم دست کمی ازاین گونه اشخاص نداشت وتصورمی کردم که اگردست شان به من هم برسد ازهیچ نوع عملکرد منفی وکنش های افراطگرایانه دریغ نخواهد نمود ودرحق من هم اینگونه رویه هارا خواهند پیاده کرد. این تصورات هیچگاهی آرامم نمی گذارد.

بدین لحاظ اگرادعا شود که افغانستان ناامن ترین جای برای زنان درمقایسه با هرجای دیگری در جهان است سخنی به گزاف نخواهد بود وگپی به دورازواقعیت نیست. علی رغم تلاش های چندین ساله دولت وصرف هزینه های سرسام آوری درین سال ها هنوزدیده می شود که ما در خصوص آوردن تغییر دروضعیت زنده گی زنان درآغازراه هستیم بلکه می توان گفت دربرخی موارد به قهقرا رفته ایم. دلیلش هم این است که به صورت بنیادی نتوانسته باورهای واعتقادات نادرست حلقات وگروه های کژاندیش و افراطگرا وهم روستائیان ساده دل وبی خبروبی سوادرا تغییردهیم وبه نفع بهبود وضعیت زنده گی زنان فکرواندیشه پیشرو ومفید وثمربخشی راجای گزین کنیم. هنوزجامعه ما تحت تاثیر افراط اندیشان نقش زنان را درمحدوده چوکات خانه ودر انجام وظایفی ازنوع همسرداری خلاصه می کنند وحقوق اقتصادی، فرهنگی، اجتماعی وسیاسی زنان حرف وحدیث نوی است که خیال می شود که درسایه حضورجامعه بین المللی مطرح شده است درحالیکه این اظهرمن الشمس است که اسلام پیش ازهرمکتبی این حقوق را به رسمیت شناخت وعلیه تبعیض واجحاف دربرابر زنان اعتراض کرد وزنده به گورکردن دختران را به شدید ترین الفاظ محکوم ومورد بازپرس قرار داد که :" به کدامین گناه کشته شد."