https://www.kabulpress.org/ [en]Kabul Press? is a critical, independent, multilingual platform publishing uncensored, creative journalism in Hazaragi, Dari, Persian, and English. It amplifies underrepresented voices, challenges dominant narratives, and defends human rights and democracy, with a focus on the Hazara genocide and the struggles of stateless nations.[fa]کابل پرس رسانه ای آزاد و انتقادی است که بدون سانسور به زبان های هزاره گی، دری و پارسی منتشر می شود. کابل پرس با چالش روایت های غالب، صداهای سرکوب شده را برجسته کرده و با دفاع از حقوق بشر و دموکراسی، بر نسل کشی هزاره و رنج ملت های بدون دولت تمرکز می کند.[/multi] fa SPIP - www.spip.net https://mail.bamyanpress.com/local/cache-vignettes/L144xH41/siteon0-0acbd.png?1769345167 https://www.kabulpress.org/ 41 144 https://mail.bamyanpress.com/article136385.html https://mail.bamyanpress.com/article136385.html 2012-12-08T23:00:00Z text/html fa عاقله سحر <p>بدنبال حملات یازدهم سپتامبر در سال 2001، اداره‌ی رییس‌جمهور بوش «عملیات آزادی پایدار» را راه ‌اندازی کرد. هدف از این عملیات سرنگونی‌ حکومت طالبان و نابود کردن ‌ پایگاه‌های القاعده بود، که در خاک افغانستان ریشه دوانده بودند. حمله‌ها و بمباردمان‌های هوایی امریکا زمینه‌ی تصرف ‌سریع پایتخت، یعنی کابل و سایر مراکز پُرجمعیت مهم افغانستان را برای نیروهای مقاومت ضدِ طالبان فراهم کر‌ده و سرانجام،‌ سرنگونی رژیم طالبان را قطعی ساخت. <br class='autobr' /> بدنبال این رخداد بزرگ و فرصت های پیش آمده،‌ حلقاتِ سیاسی و هم چنان (…)</p> - <a href="https://mail.bamyanpress.com/rubrique8.html" rel="directory">دیدگاه</a> <img src='https://mail.bamyanpress.com/local/cache-vignettes/L121xH150/arton136385-57dab.jpg?1769492104' class='spip_logo spip_logo_right' width='121' height='150' alt="" /> <div class='rss_chapo'><p>بدنبال حملات یازدهم سپتامبر در سال 2001، اداره‌ی رییس‌جمهور بوش «عملیات آزادی پایدار» را راه ‌اندازی کرد. هدف از این عملیات سرنگونی‌ حکومت طالبان و نابود کردن ‌ پایگاه‌های القاعده بود، که در خاک افغانستان ریشه دوانده بودند. حمله‌ها و بمباردمان‌های هوایی امریکا زمینه‌ی تصرف ‌سریع پایتخت، یعنی کابل و سایر مراکز پُرجمعیت مهم افغانستان را برای نیروهای مقاومت ضدِ طالبان فراهم کر‌ده و سرانجام،‌ سرنگونی رژیم طالبان را قطعی ساخت.</p></div> <div class='rss_texte'><!--sommaire--><div class="well nav-sommaire nav-sommaire-5" id="nav69d2389ce3f237.53615450"> <h2>Sommaire</h2><ul class="spip" role="list"><li> <a id="s-t"></a><a href="#t" class="spip_ancre">پیوند جنگ افغانستان با جنگ عراق</a></li><li> <a id="s-t-b261"></a><a href="#t-b261" class="spip_ancre">نقش کشورهای همسایه</a></li><li> <a id="s-t-2d4e"></a><a href="#t-2d4e" class="spip_ancre">سقوط دوباره در هرج و مرج</a></li><li> <a id="s-t-250a"></a><a href="#t-250a" class="spip_ancre">پیش نهادها</a></li><li> <a id="s-t-0839"></a><a href="#t-0839" class="spip_ancre">نتیجه گیری</a></li></ul></div><!--/sommaire--><p>بدنبال این رخداد بزرگ و فرصت های پیش آمده،‌ حلقاتِ سیاسی و هم چنان روشن فکری در داخل و خارج از افغانستان،‌ رخدادگاه های گوناگونی را به منظور راه اندازی بحث های مختلف ایجاد کردند. در میان فهرست از مباحثِ که در سال های پسین در محور و کانون رای زنی ها قرار داشته،‌ شاید مهم ترین آن، گفتمانِ ملت سازی می باشد.</p> <p>به تازگی کتابی تحت عنوان پس از طالبان: ملت سازی در افغانستان،‌ توسط مرکز مطالعات صلح و توسعه در کابل به چاپ رسیده است. این کتاب توسط جیمز دابینز نوشته شده و عارف سحر آن را به فارسی ترجمه کرده است. نویسنده در موقعیت های مختلف شغلی؛ در وزارت امور خارجه و کاخ سفید با ریاست هشت رییس جمهور کار کرده است. برعلاوه، دابینز در مقام فرستاده ی ویژه ی کلینتون در سومالیا، هایتی، بوسنیا، کوزوو و اولین فرستاده ی سیاسی جورج بوش پسر در افغانستان بدنبال حمله های یازدهم سپتامبر، ماموریت های متعددِ مدیریت بحران را رهبری کرده است.</p> <p>لحن دیپلوماتیک و نثر شیوای دابینز و ترجمه ی روان عارف، این اثر را به یک اثر خواندنی و در عین حال یک سند ماندگار در راستای تحلیل و بررسی گفتمان چالش زا و بغرنج ملت سازی در تاریخ معاصر افغانستان، مبدل کرده است.</p> <div class='spip_document_16162 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'> <figure class="spip_doc_inner"> <img src='https://mail.bamyanpress.com/local/cache-vignettes/L500xH351/pas-az-taleban-02-93212.jpg?1769492104' width='500' height='351' alt='' /> </figure> </div><h2 class="spip" id='t'>پیوند جنگ افغانستان با جنگ عراق<a class='sommaire-back sommaire-back-5' href='#nav69d2389ce3f237.53615450' title='Retour au sommaire'></a></h2> <p>کتاب پس از طالبان در فصل های آغازین، رابطه‌ی میان جنگ افغانستان و جنگ عراق را ‌بررسی می‌کند. جیمز دابینز نشان می‌دهد که چگونه جنگ‌های افغانستان و عراق به ‌یک‌دیگر لطمه زد؛ چگونه موفقیت‌های آسان و فریبنده‌ای که ‌در جنگ افغانستان به دست آمده بود، منجر به اعتماد به ‌نفس و غروری بیش از حدِ اداره‌ی بوش شد‌؛ و در نهایت چگونه جنگ در عراق باعث کم شدن بودجه و امکانات لازم برای موفقیت در جنگ افغانستان شد؛ و مهم‌تر از همه، چرا امریکا در امر با‌ثبات ساختن افغانستان ‌یا عراق ناکام مانده است. در ادامه ی این بحث، نویسنده‌ به این پرسش می‌پردازد که محاسبه‌های نبرد در افغانستان چگونه منجر به محاسبه‌های نادرست و غیر‌مؤثر در تعاملات نبرد عراق شد؛ چرا مردم عراق که به باور دولتمردان در واشنگتن سکولارتر و شهری تر از مردم افغانستان بودند به آزاد کنندگان‌شان با خشونت های غیر قابل توصیف و تعریف خوش‌آمد گفتند.</p> <h2 class="spip" id='t-b261'>نقش کشورهای همسایه<a class='sommaire-back sommaire-back-5' href='#nav69d2389ce3f237.53615450' title='Retour au sommaire'></a></h2> <p>نویسنده هم‌چنان در پی بازتاباندن اهمیت یک‌ساز بودن تلاش های سیاسی در سطح منطقه در کل و در میان کشور‌های همسایه در خصوص می برآید و استدلال می‌کند که در مأموریت-های گذشته‌اش از شمال امریکا گرفته تا حوزه‌ی بالکان و افغانستان، هیچ تلاشی در غیاب حضور فعال و سازنده ی کشور های همسایه و تأثیر‌گذار در راستای ایجاد یک دولت با‌ثبات و محبوب امکان‌پذیر نبوده است. به باور نویسنده، ترتیب و آرایشی که برای مدیریت پروسه‌ی بازسازی افغانستان طراحی شده بود از همان آغاز با انتقادات شدیدی مواجه شد و دلایل موجهی نیز موجودا‌ند. هیچ ملتی خصوصاً ایالات متحده‌ی امریکا تلاش لازم را برای تقویت و بازسازی این نهاد به خرج نداد. نه ملت‌هایی که نقش عمده و کلیدی داشتند، قادر شدند که کمک‌های مورد نیازشان را از دیگر کمک‌کنندگان حاصل کنند، علاوه بر این، تعداد اندکی از این دولت‌ها آماده‌ی تحت نظارت و قیمومیت قرار گرفتن دیگر کشورها بودند. در پس از طالبان، سازه های سقوط مجدد افغانستان به نبردگاه کشورهای همسایه و رقیب و هم چنان تاثیر این رقابت ها بر ثبات و بی ثباتی افغانستان بصورت مفصل و واقع بینانه، مورد نقد و بررسی قرار گرفته اند.</p> <h2 class="spip" id='t-2d4e'>سقوط دوباره در هرج و مرج<a class='sommaire-back sommaire-back-5' href='#nav69d2389ce3f237.53615450' title='Retour au sommaire'></a></h2> <p>در فصل‌های پایانی که شاید مهم ترین بخش کتاب شمرده شوند، نویسنده به‌‌گونه‌ی مفصل و مشروح به بررسی و تحلیل عواملی می پردازد که باعث فروکش کردن ثبات نسبی و نیم‌‌بندی که به دنبال سقوط رژیم طالبان در افغانستان به‌دست آمده بود، شده‌اند‌. به دنبال این بحث، نویسنده که از سال‌ها تجربه در مأموریت‌های دشوار ملت‌سازی در فضاهای مختلف برخوردار است، ساز و برگ و مؤلفه های این فرایند را در افغانستانِ پس از طالبان، به‌صورت مفصل نوشته است. در آغاز، نویسنده مدعی می شود که تهداب روند ملت سازی در افغانستان توسط سیاستـگذاران در اتاق فرمانِ جنگ در واشنگتن بدنبال اختلاف نظرهای شدید میان کولن پاول، کاندولیزا رایس، دونالد رمسفیلد و زلمی خلیل زاد، کج نهاده شد. بگونه مثال، نویسنده ادعا می کند که سپردن رهبری عملیات را به دوش وزارت امور خارجه در حالی‌که اکثر امکانات قرار بود از وزارت دفاع به‌کار گرفته شود، تفویض فاحش مسؤولیت کاخ سفید بود؛ علامتی که لغزیدن افغانستان را در فهرست اولویت‌های اداره‌ی بوش بیش از پیش تأیید می‌کرد. برعلاوه، نویسنده عدم تمایل کمک های مالی ایالات متحده برای افغانستان را در مقایسه با کمک های مالی این کشور به حوزه ی بالکان و افریقا دلیل بی اهمیت شمردن این ماموریت می پندارد.</p> <p>نویسنده معتقد است که افغانستان می‌توانست به پیمانه‌ی زیادتری از کمک‌های جامعه‌ی جهانی مستفید شود، اگر واشنگتن مسؤولیت مدیریت کمک‌ها را به‌ یکی از مؤسسه‌های چند جانبه‌ی جدیدالتأسیس یا به ‌یکی از مؤسسه‌های موجود می‌سپرد، چنان‌چه، همین ترتیب برای کشورهای بوسنیا و کوزوو چیده شده بود. به عنوان راهِ دیگر، ایالات متحده‌ی امریکا شاید می‌توانست که نقش عمده را در بخش‌های مختلف به عهده بگیرد، هم‌چنان‌ که این کشور در روند بازسازی هائیتی انجام داده بود. گزینه‌ی اول مستلزم تعهدی گسترده‌تر برای پرورش و توسعه‌ی اصل تکثر و چند جانبه‌گرایی بود که که اداره‌ی بوش در آن زمان آماده‌ی پذیرش آن نبود؛ و گزینه‌ی دوم مستلزم قاطعیت و تعهد بیش‌تر ایالات متحده‌ی امریکا در قبال روند ملت‌سازی در افغانستان بود. اما به باور نویسنده، این اشتباهات تنها در رفتار و گزینش رویکرد ایالات متحده‌ی امریکا در قبال رخدادهای افغانستان محدود نمی‌شدند. سازمان ملل متحد نیز تمایلی برای به دوش کشیدن مسؤولیت نظارت و ارزیابی توسعه‌ی اقتصادی و روند اصلاحِ بخش امنیتی این کشور نداشت.<br class='autobr' /> در بعد داخلی، نویسنده تاثیرات رفتار سیاسی فرد محور و قوم محور را علاوه بر پدیده های فساد اداری، اختلاس، گسستگی پیوند دولت-ملت و سرانجام میزان بالای بیکاری در ولایات دوردست کشور را بر گسترش دامنه ی ناامنی در افغانستان، مورد تحلیل و بررسی قرار داده است.</p> <h2 class="spip" id='t-250a'>پیش نهادها<a class='sommaire-back sommaire-back-5' href='#nav69d2389ce3f237.53615450' title='Retour au sommaire'></a></h2> <p>یکی از ویژه گی های بارز و قابل تاٰمل این کتاب در پیش نهادهای پراهمیت و عملی ای نهفته است که نویسنده برای سیاست مردان و نخبگان افغان و همچنان پاکستان برای دستـ یابی به بستر مناسب ملت سازی در دو سوی مرز فهرست می کند. به باور نویسنده، افغانستان برای نجات یابی ازاین منجلاب باید به اهداف ذیل دست یابد: (1) اجماعِ جمعی در سطح رهبران و نخبگان (2) ایجاد یک دولت فراگیر و فراشمول که هم از حمایت جامعه جهانی برخوردار بوده و هم در سطح ملی دارای مشروعیت باشد – دولتی که دارای نهادهای کارا و پایبند به مسایل مانند حقوق بشر، حقوق شهروندی،‌ حقوق زن و مولفه های دموکراسی باشد. (3) روحیه ی هویت و وفاداری ملی در هر دو دستگاه اردو و پولیس ملی باید تقویت گردد؛ (4) اقتصاد بزرگ که قادر به تامین خدمات اقتصادی و اجتماعی برای تمام شهروندان به صورت یکسان باشد.</p> <p>نویسنده، سیاست مردان و نخبگان افغانستان و پاکستان را به بازنگری و بازاندیشی مسایل جنجال برانگیز در دوسوی مرز مانند خط دیورند و مسئله پشتونستان،‌ فرا می خواند.</p> <h2 class="spip" id='t-0839'>نتیجه گیری <a class='sommaire-back sommaire-back-5' href='#nav69d2389ce3f237.53615450' title='Retour au sommaire'></a></h2> <p>خلاصه، کتاب پس از طالبان را از آن جایی‌که به قلم کهنه کارترین و کار‌کشته ترین دیپلمات ایالات متحده و برجسته ترین چهره در حوزه ی ملت سازی نوشته شده است و دربرگیرنده‌ی یادداشت های دست اول و سری است، می توان آن را به عنوان اولین و کامل ترین اثر در‌باره ی روند ناخوش‌آیند، چالش زا و بغرنج ملت سازی در افغانستان و یکی از مهم‌ترین آثار درباره ی فرایند نهادینه‌سازی، دموکراسی و استقرار ثبات دایمی به حساب آورد. ‌اینک، پس از گذشت بیش از یک دهه، دامنه‌ی جنگ در افغانستان گسترده‌تر‌ شده است. اغلب ‌کارشناسان ‌اعتقاد دار‌ند که افغانستان برای رسیدن به ‌یک راه حل موفقیت‌آمیز به ‌مدت زمان بیشتری نیاز‌ دارد. این کتاب ‌‌داستان‌ آن موفقیت‌های زود‌هنگام است؛ ‌داستان آن فرصت‌های برباد رفته، و درباره ‌تصمیم‌های نادرستی که به تداوم جنگ و بحران در افغانستان انجامیده اند.</p> <p><strong>شناسنامه کتاب</strong><br class='autobr' /> نام کتاب: پس از طالبان: ملت سازی در افغانستان <br class='autobr' /> نویسنده: جیمز دابینز <br class='autobr' /> مترجم: عارف سحر <br class='autobr' /> ویراستار: زکیه میرزایی<br class='autobr' /> ناشر: مرکز مطالعات صلح و توسعه<br class='autobr' /> چاپ: انتشارات تاک، کابل</p></div>